Loading ...Historia Unii Europejskiej
Po zakończeniu II wojny światowej gospodarka krajów europejskich biorących udział w konflikcie była mocno nadwyrężona. Ich mieszkańcy oczekiwali bezpieczeństwa, spokoju i stabilizacji.
Tymczasem na kontynencie rosły wpływy Stanów Zjednoczonych wspierających finansowo odradzające się po wojnie narody, co powodowało swojego rodzaju zależność wobec tego kraju. Dodatkowo istniało realne zagrożenie ekspansji ZSSR wraz z ustrojem komunistycznym na zachód Europy. Wojna pozostawiła również w pamięci ślad i strach przed ponowną odbudową militarną Niemiec.
Potrzeba bezpieczeństwa, stabilizacji i niezależności była zapewne jedną z głównych przyczyn intensywnego rozwoju dążeń zjednoczeniowych.
Drogę europy do pojednania otworzył ówczesny francuski minister spraw zagranicznych Robert Schuman.
9 maja 1950 roku
“Schuman przedstawia swój plan zjednoczenia się Francji i Niemiec w oparciu o wspólną produkcję węgla i stali w celu, jak później powie Adenauer, „pojednania między Francją a Niemcami“ oraz innymi narodami Europy. Papież Pius XII wzywał w roku 1948 do „stworzenia Wspólnoty Europejskiej“ a w roku 1953, po śmierci Stalina, papież w swoim słynnym przemówieniu Bożonarodzeniowym podkreślał jeszcze dobitniej: „Wydaje się, że nadszedł odpowiedni czas, by ta idea stała się rzeczywistością. Dlatego wzywamy do działania przede wszystkim chrześcijańskich polityków. Im wystarczy przypomnieć, że każdy rodzaj pokojowego pojednania narodów był zawsze celem chrześcijaństwa. Po co więc jeszcze zwlekać“ (w: J. Wahl, …, s. 23).” (w: T. Guz, Jean-Baptiste Nicole Robert Schuman w służbie chrześcijańskiej kultury Europy).
W niecały rok po przedstawieniu planu Schumana - 18 kwietnia 1951 roku Belgia, Francja, Holandia, Luxemburg, Niemcy i Włochy podpisały w Paryżu Traktakt o powołaniu Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali. Układ ten wszedł w życie 25 lipaca 1952 roku i został zawarty na 50 lat.
Kolejnym krokiem zbliżającym do siebie te kraje europejskie było powołanie 25 marca 1957 roku w Rzymie Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (EWG) oraz Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej (EUR ATOM).
Inne ważne daty:
1 lipca 1968 - rozpoczęł funkcjonować Unia Celna Wspólnot Europejskich ze wspólną taryfą celną wobec państw trzecich,
1 stycznia 1973 - weszły w życie ukłay o wstąpieniu do Wspólnot kolejnych państw członkowskich tj.: Danii, Irlandii i Wielkiej Brytanii,
6-7 lipca 1978 - Na posiedzeniu w Bremie Rada Europejska podjęła decyzję o utworzeniu Europejskiego Systemu Walutowego wraz z Wuropejską Jednostką Walutową (ECU),
7-10 czerwca 1979 - W drodze pierwszych bezpośrednich wyborów do Parlamentu Europejskiego wybrano 410 deputowanych.
1 stycznia 1981 - wejście w życie umowy o przystąpieniu Grecji do Wspólnot Europejskich,
12 czerwca 1985 - podpisanie umów (wchodzących w życie 1.011986) o przystąpieniu do Wspólnot Europejskich Hiszpanii i Portugalii,
17 i 28 lutego 1986 - podpisanie Jednolitego Aktu Europejskiego,
7 lutego 1992 - w Maastricht podpisano wchodzący w życie 1.11.1993 Traktakt o Unii Europejskiej,
1 stycznia 1993 - wejście w życie postanowień o utworzeniu Jednolitego Rynku Wewnętrznego,
21-22 czerwca 1993 - na szczycie Rady Europejskiej w Kopenhadze wyrażono zgodę na przystąpienie w przyszłości do Unii Europejskiej krajów Europy Środkowej i Wschodniej, w tym Polski.
1 stycznia 1995 - wejście w życie umów o przystąpieniu kolejnych krajów do UE: Austrii, Finlandii i Szwecji,
15-16 grudnia 1995 - na posiedzeniu Rady Europejskiej w Madrycie potwierdzono zmiar utworzenia w 1999 r. Unii Gospodarczej i Walutowej,
29 marca 1996 - w Turyine rozpoczęła się Konferencja Międzyrządowa państw członkowskich UE mająca za zadanie przygotowanie do poszerzenia Unii.
16-17 czerwca 1997 - Rada Europejska zgromadzona w Amsterdamie przyjmuje Traktat nadający Unii Europejskiej nowe prawa i obowiązki.
2 października 1997 - Traktat z Amsterdamu zostaje popisany. Wchodzi on w życie w dniu 1 maja 1999 r.
30 marca 1998 - Rozpoczyna się proces przystąpienia obejmujący nowe kraje kandydujące. Proces ten dotyczy Cypru, Malty i 10 krajów Europy Środkowej i Wschodniej.
3 maja 1998 - Rada Europejska zgromadzona w Brukseli stwierdza, iż 11 Państw Członkowskich (Austria, Belgia, Finlandia, Francja, Hiszpania, Irlandia, Luksemburg, Niderlandy, Niemcy, Portugalia i Włochy) spełnia wymagania niezbędne dla przyjęcia wspólnej waluty w dniu 1 stycznia 1999 r. Grecja dołączy do nich w późniejszym okresie.
31 grudnia 1998 - Zostają ustanowione stałe i nieodwołalne kursy wymiany pomiędzy walutami, które maja być zastąpione przez euro.
1 stycznia 1999 - Rozpoczyna się trzeci etap UGW: waluty 11 krajów UE zastąpione są przez euro. Wspólna waluta zostaje wprowadzona na rynki pieniężne. Od tej pory Europejski Bank Centralny (EBC) odpowiada za politykę pieniężną UE, określaną i prowadzoną w euro.
24-25 marca 1999 - Rada Europejska zgromadzona w Berlinie przyjmuje perspektywę finansową na lata 2000-2006 w ramach „Agendy 2000”.
3-4 czerwca 1999 - Rada Europejska zgromadzona w Kolonii powierza Konwentowi zadanie sporządzenia Europejskiej Karty Praw Podstawowych. Członkami Konwentu są przedstawiciele szefów państw lub rządów oraz przewodniczący Komisji Europejskiej.
Javier Solana zostaje powołany na stanowisko wysokiego przedstawiciela ds. wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa.
8 i 13 czerwca 1999 - Odbywają się piąte bezpośrednie wybory do Parlamentu Europejskiego.
15 września 1999 - Komisja Europejska rozpoczyna swoje urzędowanie pod przewodnictwem Romana Prodiego (1999-2004).
15-16 października 1999 - Rada Europejska zgromadzona w Tampere podejmuje decyzję o utworzeniu europejskiej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości.
10-11 grudnia 1999 - Rada Europejska zgromadzona w Helsinkach, której posiedzenie było głównie poświęcone kwestiom rozszerzenia, uznaje oficjalnie Turcję jako kandydata do członkostwa w UE i podejmuje decyzję o przyspieszeniu negocjacji z 12 innymi krajami kandydującymi.
23-24 marca 2000 - Rada Europejska zgromadzona w Lizbonie opracowuje strategię mającą na celu pobudzenie zatrudnienia w UE, modernizację gospodarki i wzmocnienie spójności społecznej w ramach gospodarki opartej na wiedzy.
7-8 grudnia 2000 - Rada Europejska zgromadzona w Nicei osiąga porozumienie w sprawie treści Traktatu zmieniającego system podejmowania decyzji UE w perspektywie rozszerzenia. Przewodniczący Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej i Komisji Europejskiej uroczyście ogłaszają przyjęcie Karty Praw Podstawowych UE.
26 lutego 2001 - Zostaje podpisany Traktat z Nicei. Wchodzi on w życie w dniu 1 lutego 2003 r.
14-15 grudnia 2001 - Rada Europejska zgromadzona w Laeken przyjmuje deklarację w sprawie przyszłości Unii. Otwiera ona drogę dla przyszłych reform UE oraz umożliwia powołanie Konwentu mającego za zadanie opracowanie Konstytucji Europejskiej. Przewodniczącym Konwentu zostaje powołany Valéry Giscard d’Estaing.
1 stycznia 2002 - Wprowadzenie do obiegu banknotów i monet euro.
31 maja 2002 - Wszystkie 15 Państw Członkowskich jednocześnie ratyfikuje Protokół z Kioto – międzynarodową umowę w sprawie zmniejszenia zanieczyszczenia powietrza.
21-22 czerwca 2002 - Rada Europejska zgromadzona w Sewilli osiąga porozumienie w sprawie polityki imigracyjnej i azylowej UE.
13 grudnia 2002 - Rada Europejska zgromadzona w Kopenhadze wyraża zgodę na przystąpienie do UE 10 krajów kandydujących (Cypr, Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Malta, Polska, Słowacja, Słowenia i Węgry) w dniu 1 maja 2004 r. Przystąpienie Bułgarii i Rumunii jest zaplanowane na 2007 r.
Jeżeli Rada Europejska, na podstawie sprawozdania i zalecenia Komisji, stwierdzi w grudniu 2004 r., że Turcja wypełnia „kryteria kopenhaskie”, będą mogły rozpocząć się negocjacje z tym krajem.
16 kwietnia 2003 - Traktaty o Przystąpieniu zostają podpisane w Atenach pomiędzy UE a Cyprem, Czechami, Estonią, Litwą, Łotwą, Maltą, Polską, Słowacją, Słowenią i Węgrami.
10 lipca 2003 - Konwent w sprawie przyszłości Europy kończy prace na temat projektu Konstytucji Europejskiej.
4 października 2003 - Rozpoczyna się konferencja międzyrządowa, której zadaniem jest sporządzenie Traktatu Konstytucyjnego UE.
1 maja 2004 - Cypr, Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Malta, Polska, Słowacja, Słowenia i Węgry przystępują do Unii.
10 i 13 czerwca 2004 - Odbywają się szóste bezpośrednie wybory do Parlamentu Europejskiego.
16-17 grudnia 2005 - Decyzja o rozpoczęciu rozmów przedakcesyjnych z Chorwacją i Turcją w roku 2005, po spełnieniu pewnych warunków.
25 kwietnia 2005 - W Luksemburgu podpisano traktaty o akcesji z Bułgarią i Rumunią.
Źródła: “Unia Europejska Informator Ogóllny”, Europa - Portal Unii Europejskiej: http://europa.eu.int